Jak ogłosić upadłość konsumencką?

Ostatnia aktualizacja: 24 sierpnia 2026

Aby ogłosić upadłość konsumencką, należy złożyć wniosek do sądu upadłościowego — od 1 grudnia 2021 r. przez Krajowy Rejestr Zadłużonych (KRZ); dłużnik może też złożyć wniosek papierowo na formularzu w biurze podawczym sądu. Opłata sądowa wynosi 30 zł, a sąd rozpoznaje sprawę na podstawie dokumentów, zwykle bez rozprawy. Poniżej cały proces krok po kroku: warunki, dokumenty i etapy postępowania.

Wiele zadłużonych osób obawia się, że ogłoszenie upadłości jest skomplikowane czy wręcz nieosiągalne. Tymczasem dzięki zmianom w prawie z marca 2020 roku jest to postępowanie w miarę proste, przejrzyste i dostępne — w 2025 r. skorzystało z niego 21 366 osób, najwięcej w historii. Wymaga jednak dopełnienia formalności: poprawnego skompletowania dokumentów i prawidłowej konstrukcji wniosku. Błędy na tym etapie kosztują miesiące — dlatego warto skorzystać z pomocy profesjonalnej kancelarii.

Kto może wnioskować o ogłoszenie upadłości konsumenckiej?

Wniosek może złożyć każda osoba fizyczna nieprowadząca działalności gospodarczej, która stała się niewypłacalna — czyli od co najmniej trzech miesięcy nie jest w stanie regulować wymagalnych zobowiązań (szczegółowo: kto może ogłosić upadłość konsumencką). Sprawę rozpoznaje wydział gospodarczy ds. upadłościowych i restrukturyzacyjnych sądu rejonowego właściwego dla Twojego miejsca zamieszkania — dla Wałbrzycha i okolic jest to Sąd Rejonowy w Wałbrzychu, VI Wydział Gospodarczy. Składając wniosek, uiszcza się opłatę sądową 30 zł.

Ważne: długi z alimentów, grzywien czy rent odszkodowawczych nie podlegają umorzeniu — ale ich posiadanie nie blokuje wniosku. Jeżeli stanowią tylko część zadłużenia, upadłość umorzy całą resztę: kredyty, pożyczki, chwilówki, karty, zobowiązania wobec ZUS i US.

Jakie dokumenty załącza się do wniosku o ogłoszenie upadłości?

Sąd podejmuje większość decyzji na posiedzeniu niejawnym, opierając się na dokumentach — dlatego mają one kluczowe znaczenie. Wniosek powinien zawierać m.in.:

• wykaz majątku wraz z szacunkową wyceną
• spis wierzycieli i wysokości wierzytelności
• dokumenty potwierdzające niewypłacalność (umowy kredytów i pożyczek, wezwania do zapłaty, nakazy sądowe, zawiadomienia o wszczęciu egzekucji, zajęcia egzekucyjne)
• informacje o dochodach oraz kosztach utrzymania dłużnika i jego rodziny
• opis okoliczności powstania zadłużenia (trudna sytuacja życiowa, dokumentacja choroby, utrata pracy itd.)

Jeżeli informacje są niejasne lub niepełne, sąd wzywa do uzupełnienia braków w terminie 7 dni. Nie masz kompletu papierów? To normalne — pomagamy je skompletować, w tym pozyskać raport BIK i historię zobowiązań. Pełną listę z omówieniem znajdziesz w artykule dokumenty do upadłości konsumenckiej.

„Najwięcej czasu traci się nie w sądzie, tylko przed złożeniem wniosku — na źle opisanym majątku, pominiętym wierzycielu, brakującym załączniku. Dobrze przygotowany wniosek to sprawa kilku tygodni do ogłoszenia upadłości. Nasz rekord to 20 dni."

— Michał Dymarczyk, założyciel kancelarii, ekspert ds. upadłości konsumenckiej

Jakie są etapy postępowania upadłościowego?

Całe postępowanie da się sprowadzić do pięciu etapów:

1. Analiza sytuacji i przygotowanie wniosku — zebranie dokumentów, ustalenie listy wierzycieli, opis okoliczności zadłużenia.
2. Złożenie wniosku przez KRZ — elektronicznie, z opłatą 30 zł; sprawa trafia do sądu właściwego dla miejsca zamieszkania (przewodnik po systemie: Krajowy Rejestr Zadłużonych).
3. Ogłoszenie upadłości — sąd wydaje postanowienie zwykle w ciągu kilku tygodni; z tym dniem egzekucje są zawieszane, odsetki uwzględnia się tylko do dnia ogłoszenia upadłości, a majątkiem zaczyna zarządzać syndyk.
4. Postępowanie właściwe z syndykiem — syndyk ustala skład majątku, listę wierzytelności i sytuację życiową dłużnika; w prostszych sprawach trwa to kilka–kilkanaście miesięcy.
5. Plan spłaty albo umorzenie długów — sąd ustala plan spłaty (co do zasady do 36 miesięcy) dopasowany do Twoich możliwości albo — gdy trwale nie masz zdolności do jakichkolwiek spłat — umarza zobowiązania bez planu (przy niezdolności przejściowej: umorzenie warunkowe). Po wykonaniu planu pozostałe długi zostają umorzone.

Ile to wszystko trwa w praktyce i co wydłuża poszczególne etapy — rozpisaliśmy w artykule ile trwa upadłość konsumencka.

Upadłość konsumencka — postępowanie zwykłe i uproszczone

Przy ogłaszaniu upadłości sąd kieruje sprawę do jednego z dwóch trybów. Jeżeli dłużnik jest byłym przedsiębiorcą, posiada znaczny majątek, wielu wierzycieli lub nieuregulowane sprawy prawno-majątkowe — czeka go tryb zwykły: dłuższy, pod nadzorem sędziego-komisarza. Jeżeli sytuacja nie jest szczególnie skomplikowana (a tak jest w większości spraw konsumenckich), postępowanie toczy się w trybie uproszczonym: sąd ogłasza upadłość i wyznacza syndyka, który kontaktuje się z dłużnikiem i prowadzi go przez dalsze etapy oddłużania.

Ogłoszenie upadłości konsumenckiej — i co dalej?

Po ogłoszeniu upadłości syndyk zarządza majątkiem dłużnika, zastępuje go w kontaktach z wierzycielami i przygotowuje projekt planu spłaty po zapoznaniu się z jego sytuacją życiową i finansową. Od tego momentu odsetki od zobowiązań objętych postępowaniem uwzględnia się tylko do dnia ogłoszenia upadłości, egzekucje ulegają umorzeniu, a wierzyciele kontaktują się z syndykiem. Następnie sąd — najczęściej na posiedzeniu niejawnym — ustala plan spłaty albo od razu umarza długi, jeżeli trwale nie jesteś w stanie spłacać żadnych zobowiązań. Obowiązkiem dłużnika jest już tylko realizacja planu; po jego wykonaniu długi zostają ostatecznie umorzone i można zacząć nowe życie.

Chcesz najpierw zrozumieć całość procesu? Przeczytaj, na czym polega upadłość konsumencka, oraz sprawdź, ile kosztuje upadłość konsumencka.

Podstawa prawna

Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. — Prawo upadłościowe, art. 491¹ i następne; art. 491² ust. 3 (wniosek dłużnika), art. 491¹⁴–491¹⁶ (plan spłaty i umorzenie zobowiązań). Wnioski składa się przez Krajowy Rejestr Zadłużonych (system teleinformatyczny obsługujący postępowanie, obowiązkowy od 1 grudnia 2021 r.). Opłata od wniosku: 30 zł (ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych).

Stan prawny na: sierpień 2026. Materiał ma charakter informacyjny — Twoją indywidualną sytuację ocenimy podczas bezpłatnej rozmowy.